Obszary mózgu a uczenie się

Z poprzedniego artykułu wiesz już, że

Uczenie się to proces 🔃 zdobywania nowej wiedzy i umiejętności. W tym wpisie dowiesz się nieco więcej o budowie 🧠 mózgu, gdyż skupimy się na wybranych jego obszarach dzięki którym możliwe jest uczenie się.

Skuteczne przyswojenie nowych informacji odbywa się dzięki określonej aktywności umysłowej i przebiega 🏃‍♀w następujących krokach:

• odbiór informacji
• przetworzenie informacji
• zapamiętanie 💡 informacji, utworzenie wspomnienia

Odbiór informacji

Informacje docierają do naszego układu nerwowego za pomocą receptorów. To dzięki nim odbieramy bodźce które nas otaczają. Znajdują się one w naszej skórze, w jamie nosowej, na siatkówce oka, w uszach i na języku.

Przetworzenie informacji

Odebrane sygnały wędrują przez nasze ciało dzięki 📱komórkom nerwowym do mózgu, gdzie są przetwarzane.

Komórka nerwowa (neuron) buduje nasz układ nerwowy. Jest taka cwana, że może łączyć się z innymi neuronami tworząc sieci neuronów.

Zapamiętanie informacji, utworzenie wspomnienia

Mózg składa się z około stu miliardów neuronów. W miarę rozwoju mózg ulega zmianie. Zmianie ulegają nie tyle same neurony, ile sieć połączeń między nimi. Zdolność do tworzenia nowych połączeń między neuronami i modyfikowaniem już istniejących nazywamy neuroplastycznością. To właśnie ona jest kluczowa w zdobywaniu nowej wiedzy, dzięki niej możemy uczyć się przez całe życie, choć dzieci przyswajają wiedzę szybciej niż dorośli.

W mózgu wyróżniamy struktury i obszary które są szczególnie zaangażowane w procesy uczenia się

• Kora przedczołowa: to obszar znajdujący się w przedniej części mózgu. Pełni kluczową rolę w koncentracji oraz analizie nowych informacji i łączeniu faktów. Umożliwia nam świadome uczenie się.
• Hipokamp: struktura znajdująca się we wnętrzu mózgu, w okolicy naszych skroni. To on „przenosi” informacje z pamięci krótkotrwałej do pamięci długotrwałej dzięki czemu powstają wspomnienia. Warto dodać, że wspomnienia są przechowywane w różnych obszarach mózgu dzięki czemu uszkodzenie hipokampu nie wpływa na zapomnienie, ale może skutkować tym że będziemy mieli trudność z nauczeniem się nowych rzeczy.
• Z hipokampem współpracuje ciało migdałowate. Jest ono zaangażowane w konsolidację śladów pamięciowych – czyli proces przenoszenia świeżo nabytej wiedzy do pamięci długotrwałej. Jednak aby proces ten przebiegał sprawnie, niezbędny jest nam dobrej jakości sen. Dlatego pamiętaj, aby po sesji nauki zadbać o kilka godzin snu.
• Warto jeszcze wspomnieć o móżdżku. Choć móżdżek związany jest przede wszystkim z koordynacją ruchową, odgrywa też istotną rolę w uczeniu się rzeczy związanych z ruchem – np. nauką jazdy na rowerze czy pływania.

Powszechny jest pogląd, że silne emocje pobudzają tworzenie trwałych wspomnień. Ten efekt nosi nazwę koncepcji pobudzenia emocjonalnego. Silne uczucia mogą powodować uwalnianie neuroprzekaźników i hormonów, co wzmacnia wspomnienie. Czyli im silniejsze emocje towarzyszą danemu przeżyciu lub nabywaniu wiedzy tym mocniejszy ślad pozostaje w naszej pamięci. To dlatego wydarzenia związane z dużym stresem lub radością często zostają w naszej pamięci na długo.

Podsumowanie 👩‍🏫

W zdobywaniu wiedzy i umiejętności niezbędne jest prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego. Poszczególne obszary w mózgu pozwalają Ci przetwarzać informacje oraz utrwalać je i przechowywać w pamięci długotrwałej. Pamiętaj, że im więcej zmysłów zaangażujemy podczas 📖 nauki, tym więcej połączeń powstanie w mózgu i nauka będzie skuteczniejsza. Na koniec dobra dawka snu i przepis na sukces gotowy.

Przypis

Campbell, Neil A., et al. Biologia. Poznań: Dom Wydawniczy REBIS, 2023.

Spitzer M. (2007). Jak uczy się mózg. Warszawa: PWN.

Beata Oelszlaeger-Kosturek, „Neurobiologiczne uwarunkowania uczenia się. Wybrane zagadnienia.” 2020, s 64-65